Natalia Gąsiorowska
Natalia Gąsiorowska | |
|---|---|
| Born | 20 May 1881[1] |
| Died | 30 November 1964 |
| Occupation | Historian |
| Academic background | |
| Szymon Askenazy | |
Natalia Gąsiorowska-Grabowska (20 May 1881 – 30 November 1964) was a historian, president of the Polish Historical Society from 1953 until 1956.[2]
Biography
She came from empoverished gentry family.[3] She was the daughter of Józef Gąsiorowski (1840–1886) and Weronika née Trawińska (1850–1932).[3] Her siblings were: Zofia, Kazimiera, Wanda, Eugenia, Stanisław and Franciszek Gąsiorowski.[3]
She grew up in difficult material conditions, earning money by giving lessons and working in secret educational clubs.[3] She graduated from Henryka Czarnocka's boarding school in Warsaw, where her teachers included Bronisław Chlebowski and Ludwik Straszewicz.[3] She graduated from high school on Wilcza Street, where she obtained a certificate entitling her to homeschooling.[3] Due to the boycott of government secondary schools in the former Kingdom of Poland, she passed her secondary school leaving examination externally in Riga.[3]
She studied history in Heidelberg (1903–1904); history and economics at the École de Droit, Collège de France in Paris (1904–1905), where she attended lectures of Paul Aulard, André Gide and Charles Seignobos;[3] and history in Zurich, Hamburg and Lviv (1905–1910).[2] She obtained doctorate in 1910 from the Lviv University upon dissertation Wolność druku w Królestwie Kongresowym 1815–1830 supervised by Szymon Askenazy.[2][3]
Since the 1920s, she taught at the Free Polish University.[3] She obtained habilitation from the University of Warsaw in 1934.[2] From 1945, she was a professor at the University of Warsaw.[2] In 1950, she joined Polish United Workers' Party.[2] She supervised more than twenty doctoral dissertations.[4]
Works
- Ruch socjalistyczny i zawodowy wśród kobiet. Prawo wyborcze kobiet. 1907.
- Zarys dziejów Wielkiej Rewolucji Francuskiej. Przyczyny powstania rewolucji, przebieg jej i skutki. 1907.
- Przesądy antysemickie w świetle cyfr i faktów. 1909.
- Historia zakonów w Polsce. 1910.
- Książę Józef. 1914.
- Wolność druku w Królestwie Kongresowem 1815–1830. 1916.
- Historia Polski w nauczaniu analfabetów dorosłych. 1916.
- Historia Polski porozbiorowej dla nauczycieli szkół początkowych. 1917.
- Wiosna Ludów roku 1848. 1917.
- Historia powszechna ze szczególnym uwzględnieniem historii Polski. 1920.
- Polska na przełomie życia gospodarczego (1764–1830). 1921.
- Górnictwo i hutnictwo w Królestwie Polskiem 1815–1830. 1922.[5]
- Historja Bułgarji w zarysie. 1923.
- Historia społeczno-gospodarcza Polski. 1932.
- Górnictwo i hutnictwo w Polsce. 1937. Second edition: 1949.
- Kapitalizm w rozwoju dziejowym. 1946.
- Położenie i walka ekonomiczna i polityczna górników z okupantem niemieckim w Królestwie Polskim w czasie I wojny imperialistycznej. 1952.
- Proces kształtowania się klasy robotniczej na ziemiach polskich. 1955.
- Okręg łódzki w rewolucji 1905–07. 1956.
- Górnicy i hutnicy w Królestwie Polskim 1864–1866. 1957.
- Z dziejów przemysłu w Królestwie Polskim 1815–1918. 1965.
Editions
- W stulecie Wiosny Ludów. 1948–1953. Five volumes.
- Dokumenty i materiały do historii stosunków polsko-radzieckich (1917–1960). Editor of the first six folumes (1962–1967).
Articles and book chapters
- "Polityka gospodarcza Robespierra". Przegląd Współczesny. 50 (147–148): 103–127. 1934. Archived from the original on 7 October 2024.
- Kosztulska, Maria (1961). "Życie i działalność Marii Koszutskiej". Pisma i przemówienia.
Accolades
- Order of the Banner of Labour, 1st class (1949)[6]
- Gold Cross of Merit (1951)[7]
- Commander's Cross with Star of the Order of Polonia Restituta (1955)[8]
- Honorary doctor of the University of Łódź (1961)[2]
References
- 1 2 Stanisław Łoza, ed. (1938). Czy wiesz, kto to jest?. Warszawa: Wydawnictwo Głównej Księgarni Wojskowej. p. 196.
- 1 2 3 4 5 6 7 Brzeziński, Szymon; Fudalej, Krzysztof (2012). "Gąsiorowska-Grabowska Natalia". Pracownicy naukowo-dydaktyczni Instytutu Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego 1930–2010. Słownik biograficzny. Warszawa: Neriton. pp. 39–40. Archived from the original on 12 June 2025. Retrieved 10 May 2026.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Kolbuszewska, Jolanta (2021). "Pierwsza profesor. Natalia Gąsiorowska-Grabowska (1881–1964)". Kobiety na naukowym olimpie?. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego. pp. 17–56. ISBN 978-83-8220-673-9. Archived from the original on 15 May 2026.
- ↑ Ihnatowicz, Ireneusz (2016). "Natalia Gąsiorowska 1881–1964". In Waldemar Baraniewski; Wojciech Tygielski; Andrzej Kajetan Wróblewski (eds.). Monumenta Universitatis Varsoviensis 1816–2016. Portrety uczonych. Profesorowie Uniwersytetu Warszawskiego po 1945 (PDF). Vol. 1. Warszawa. pp. 334–342. ISBN 978-83-235-2069-6. Archived from the original (PDF) on 31 March 2025.
{{cite book}}: CS1 maint: location missing publisher (link) Reprint of the original version published in: Aleksander Gieysztor; Jerzy Maternicki; Henryk Samsonowicz, eds. (1986). Historycy warszawscy ostatnich dwóch stuleci. Warszawa: Czytelnik. pp. 247–255. - ↑ Review: Laubert, Manfred (1925). "Natalie Gąsiorowska: Górnictwo i Hutnictwo w Krolestwie Polskiem 1815–1830. (Bergbau und Hüttenwesen im Königreich Polen.)". Vierteljahrschrift für Sozial- und Wirtschaftsgeschichte. 18 (3/4): 441–445..
- ↑ "M.P. 1950 nr 6 poz. 58". isap.sejm.gov.pl. Retrieved 10 May 2026.
- ↑ "M.P. 1951 nr 74 poz. 1007". isap.sejm.gov.pl. Retrieved 10 May 2026.
- ↑ "M.P. 1955 nr 50 poz. 496". isap.sejm.gov.pl. Retrieved 10 May 2026.
Bibliography
- Kasprzakowa, J. (1965). "Natalia Gąsiorowska–Grabowska (1881–1964)". Z Pola Walki. 8 (2): 133–142.
- Kormanowa, Żanna (1976). "Profesor Natalia Gąsiorowska". Dzieje Najnowsze. 8 (3): 3–13.
- Kula, Witold (1964). "Natalia Gąsiorowska (20 V 1881 – 30 XI 1964)". Kwartalnik Historyczny. 71 (2): 522–527.
- 1881 births
- 1964 deaths
- Polish women historians
- 20th-century Polish historians
- 20th-century Polish women writers
- University of Lviv alumni
- People from Maków County
- Academic staff of the University of Warsaw
- Polish United Workers' Party members
- Commanders with Star of the Order of Polonia Restituta
- Recipients of the Order of Polonia Restituta (1944–1989)
- Recipients of the Order of the Banner of Work
- Recipients of the Gold Cross of Merit (Poland)